Author: mark vardanyan

Բայ

243. Տրված գոյականներից ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր (բայեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծիր:

ա) Ամպ, ծաղիկ, վար, կար, երգ, ժողով, օճառ:
ամպել,ծաղկել,վարել,կարել,երգել,ժողովել,օճառել

բ) Գող, վախ, քար, մահ, մանուկ, էջ(իջ), մայր:
գողանալ,վախենալ, քարանալ,մահանալ,մանկանալ,իջնել,մայրանալ,

244. Տրված ածականներից բայեր (ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:

   Գեղեցիկ-գեղեցկանալ, հպարտ- հպարտանալ, տգեղ -տգեղանալ, մեծ-մեծանալ, փոքր-փոքրանալ, չար-չարանալ, չոր-չորանալ, թարմ-թարմանալ, խոնավ-խոնավանալ, սև-սևանալ, բարձր-բարձրանալ, մանր-մանրանալ, ճերմակ-ճերմակել, դալուկ-դալուկանել, ծանր-ծանրանալ:

245. Տրված բառերից գոյականներ և բայեր կազմի՛ր: Արմատների գրությունն ինչպե՞ս փոխվեց:
Օրինակ՝
թը՜շշ – թշշոց – թշշալ:
Բը՜զզ, դը՜ռռ, չրը՜խկ, խը՜շշ, ծի՜վ-ծի՜վ, տը՜զզ, կը՜ռռ, թը՜խկ, մը՜ռռ:
բըզզ-բզզոց – բզզալ,դըռռ-դռռոց-դռդռալ , չրը՜խկ- չր՜խկոց- չր՜խկալ,խըշշ-խըշշոց-խշշալ,
ծիվ-ծիվ—ծվոց-ծվծվալ,տըզզ- տզզոց-տզզալ,կըռռ-կռռոց-կռռալ,թըխկ-թխկոց-թխկալ
մըռռ-մռռմռոց-մռռալ
246. Թիվ և գործողության հատկանիշ ցույց տվող տրված բառերից (թվականներից և մակբայներից) բայեր կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր: Ստացված այն բառերը, որոնց չես հանդիպել, փորձի՛ր բացատրել:

  Երրորդ-երրորդանալ, ուշ-ուշանալ, շտապ-շտապել, մոտ-մետենալ, մերձ-մերձենալ, հեռու-հեռանալ, դանդաղ-դանդաղել, հաճախ-հաճախել, կրկին-կրկնել:

247. Տրված արմատներով բայեր կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:

  Նստ, սահ, վազ, կարդ, խաղ, տես, հաս, հագ, փախ, սառ, թիռ:
նստել,սահել,վազել,կարդալ,խաղալ,տեսնել,հասկանալ, հագենալ,փախնել,սառել,թռչել

248. Պարզի՛ր, թե Ա և Բ բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված: Այդ բառախմբերը լրացրո՛ւ:

    Ա. Գրել, հրել, վազել, քայլել, սուլել, սիրել, ատել, փախչել, թռչել, տեսնել, հասնել, հաշվել, կրակել,սպանել,նկարել։
   Բ. Խաղալ, կարդալ, դողալ, սողալ, աղալ, բարկանալ, ուրախանալ, կամենալ,     վախենալ, հարստանալ,բարեկամանալ,երիտասարդանալ,ծերանալ։

249. Ըստ նախորդ վարժության՝ բայերը բաժանի՛ր երկու խմբի և այդ խմբերն անվանի՛ր:

Բազմապատկական բայեր

250. Բացատրի՛ր, թե ընդգծված բայերի իմաստների տարբերությունը ո՞րն է:

  Փայտը կոտրեցի: – Փայտը կոտրատեցի:
  Կողպեքը չխկաց ու բացվեց: – Կողպեքը չխկչխկաց ու բացվեց:
  Հանկարծ թփերը խշշացին: – Հանկարծ թփերը խշխշացին:
Վարպետը պաստառները պատից պոկեց: – Վարպետը պաստառները պատից պոկոտեց:

251. Ա և Բ շարքի բառերի տարբերությունը գտի՛ր: Բ շարքը տրված բայերով շարունակի՛ր:

                 Ա                      Բ

            Կտրել –          կտրատել
                                    կտրտել
            թռչել –            թռչկոտել
                                    թռվռալ
            վազել –           վազվզել:

  Պատռել-պատռոտել, նստել-նստոտել, ջարդել-ջարդոտել, ծակել-ծակծկել, ցատկել-ցատկոտել, ճխլել-ճխլոտել: Ծամել-ծամծմել, կռռալ-կռկռալ, թափել-թափթել, կապել – կապկպել, թշշալ-թշթշալ:

252. Կտրել, կտրատել, թռչել, թռչկոտել բայերով կազմի՛ր նախադասություններ:

Փոքրիկ տղան կտրատում էր թուղթը։
Մկրատը հանկարծակի կտրել էր իր տիրոջ տաբատը։
Խիզախ արծիվը թռչել էր ամպերից վեր։
Նապաստակը ուրախ թռչկոտում էր իր բացատում։


 

• դուրս գրիր քեզ դուր եկած հատվածը, ընտրությունդ հիմնավորիր։
  
  Առաջ է գընում տըղեն օրն օրին,
  Վերջը բարձրանում, պալատն է հասնում,
  Դառնում է ծառա մեծ թագավորին։
  Հիշում է մի օր հայրը իր որդուն
  Ու վեր է կենում գալի տեսություն.
  Ես ընտրել եմ այս հատվածը, որովհետև այստեղ ներկայացվում է աշխատասիրությունը և նպատակասլացությունը․․․
  
• Համաձա՞յն ես հեղինակի հետ, պատասխանդ պատճառաբանիր։
  
  Այո ես համաձայն եմ , որովհետև ամեն վարկյան ամեն ինչ փոխվում է, ժամանակը հետ տանել հնարավոր չի:
• Ինչպես կբացատրես այս տողերը․
  
  

Եվ ի՞նչն է հաստատ աշխարքի վըրա…—
Աշխարքում հաստատ մի բան կա մենակ,
Այն է, որ հաստատ ոչ մի բան չկա։—
Այս աշխարհում, ոչ մի բան հաստատ չի կարող լինել, մենք չենք կարող ասել հաստատ այսօր անձրև կգա թե ոչ։

1. Բալլադից դուրս գրիր բոլոր պարզ, բարդ, ածանցավոր բառերը տեղադրիր աղյուսակում։

Տղայ մը օր մը կը զայրանայ իր ծերացած հօրմէն, զայն կ՚առնէ ուսին, կը
տանի անտառ մմը, հոն կը ձգէ ու տուն կը դառնայ։
Տարիներ ետք կ’ամուսնանայ, որդի մը կ՚ունենայ, կը խնամէ ու կը մեծցնէ
զայն։ Սակայն, այս տղան ալ հօրը պէս երախտամոռ* կ՚ըլլայ։
Օր մըն ալ, երբ ասոր ալ սիրտը կը նեղուի, կ՚առնէ հայրը ուսին ու սարն ի
վեր կը բարձրանայ։
–Տղա՛ս, զիս հոս ձգէ ու ե՛տ գնա,– կ՚ըսէ հայրը։
–Իսկ ինչո՞ւ ճիշդ հոս,– կը հարցնէ տղան։
–Ես հայրս մինչեւ այս ծառն եմ բերած,– կը պատասխանէ հայրը հոգոց
հանելով*։

Ես այս առակից հասկանում եմ, որ եթե դու վատ արարք ես անում դա վատով վերադառնում է քեզ։Երբեք վատ արարք չգործեք։

Տղայ մը -մի տղա
զայրանայ-բարկանալ
երախտամոռ-անշորհակալ
ձգել-թողնել
հօրմէն- հոր վրա
խնամել – հոգ տանել
նեղուիլ- ափսոսալ
զայն-նրան
զիս-ինձ
կ՚առնէ – վերցնել

Հավուց Թառ (հայտնի է նաև որպես Ամենափրկիչ, Արունեց եկեղեցի, Դարունեց եկեղեցի, Դարունից վանք, Կարմիր վանք, Կզըլվանք, Հայոց թառ, Հայվոց թառ Հայու թառ, Հավոց թառ, Հավու թառ, Հավուց թառի Ամենափրկիչ, Հավուց թառի վանք), վանքային համալիր, ճարտարապետական հուշարձան Հայաստանի Կոտայքի մարզում, Գառնի գյուղից արևելք, Ազատ գետի ձախ ափին, լեռան գագաթին։

Найдите в тексте ответы на вопросы и прочитайте их.
1. Как разбилась любимая мамина вазочка?
Женя отдала маме баранки, а сама про себя подумала: „Это, правда, замечательный цветок. Надо поставить его в самую красивую вазочку”. Любимая мамина вазочка стояла на самой верхней полке. Женя встала на стул и взяла её. В это время за окном пролетали вороны. Женя начала их считать, а про вазочку забыла. Вазочка упала и разбилась!
2. Какое второе желание Жени исполнил цветок?
Женя хотела попасть в Севеную полю
3. Во что играли мальчики?
мальчики играли в Северный полюс.
4. Как Женя оказалась на Северном полюсе? Понравилось ли ей там?
Она оторвала листок цветка и сказала волшебные слова и попала в Северном полюсе и ей там было очень холодно.
5. Как Женя вернулась во двор?
Женя оторвала зелёный лесток и вернулась в двор.

Согласны ли вы с тем, что...
1. Женя разбила вазочку. да она разбила а потом встонавила 2 Мальчики играли в футбол. нет они играли в северный полюс
3. Женя оторвала жёлтый лепесток, сказала волшебные слова и оказалась на Северном полюсе.нет она оторвала синий лепесток и оказалась на Северном полюсе
4. Жене очень понравилось на Северном полюсе.
Нет её там было очень холодно -100 и ей не понравилась там.
5. Мальчики не поверили Жене.
нет потому что они не видели ёё на Северном полюсе

224. Տրված խմբերի բառերի տարբերությունը բացատրի՛ր: Ինչո՞ւ են դրանք անվանում ածականի համեմատության աստիճաններ:

     Ա. Քաղցր, աղի, կծու, դառը, մեծ, երկար, բարձր:
Բ. Ավելի քաղցր, ավելի աղի, ավելի կծու, ավելի դառը, ավելի մեծ, ավելի երկար,             ավելի բարձր:
Գ. Ամենից քաղցր, ամենից աղի, ամենից կծու, ամենից դառը, ամենից մեծ,          ամենից երկար, ամենից բարձր:
Այս բառերը ցույց են տալիս ածականի որակի աստիճանը։

225. Տրված բառերի (գերադրական աստիճանի ածականների) հոմանիշ ձևերը գրի՛ր:

Օրինակ՝

ամենից լավ – ամենալավ, լավագույն
ամենամեծ – ամենից մեծ, մեծագույն
փոքրագույն- ամենափոքր, ամենից փոքր

   Ամենավատ – ամենից վատ,վատագույն, գեղեցկագույն- ամենագեղեցիկ, ամենից գեղեցիկ, բարձրագույն- ամենաբարձր,ամենից բարձր, ամենաազնիվ- ամենից ազնիվ, ազնվագույն, ամենից հզոր- հզորագույն, ամենահզոր, ամենից ահեղ- ահեղագույն, ամենաահեղա, համեստագույն- ամենահամեստ, ամենից համեստ, ամենահին-հնագույն , ամենից հին, ամենից ծանր- ծանրագույն ,ամենածանր, ամենալուրջ- լրջագույն, ամից լուրջ, ամենից խոշոր- ամենախոշոր,խոշորագույն:

226. Նախադասությունն այնպես ձևափոխի՛ր, որ միտքը չփոխվ:

Օրինակ՝

Մառախուղի կաթիլները միլիոն անգամ ավելի փոքր են, քան անձրևի կաթիլները: – Մառախուղի կաթիլներն անձրևի կաթիլներից միլիոն անգամ փոքր են:

 Աղի ջուրն ավելի ծանր է, քան սառույցը, այդ պատճառով էլ սառույցը չի սուզվում:
Աղի ջուրը սառույցից ծանր է դրա պատճառով սառույցը չի սուզվում

Ծովային փոքր, բայց թունավոր կենդանիներն ավելի վտանգավոր են, քան             շնաձկները:
Ծովային փոքր ,բայց թունավոր կենդանիները   շնաձկներից վտանգավոր են։

 Բանավոր խոսքն ավելի մեծ հնարավորություն ունի վերաբերմունք          արտահայտելու, քան գրավորը:
Բանավոր խոսքն գրավորից մեծ հնարավորություն արտահայտելու։
 Նավաստիների կիրառած թունավոր նյութերը, վառ գույներն ու ուլտրաձայնը   շնաձկների համար պակաս սարսափելի են, քան ժամանակակից աղմկոտ       երաժշտությունը:

Ժամանակակից աղմկոտ երաժշտությունը նավաստիների կիրառած թունավոր նյութերից, վառ գույներնից ու ուլտրաձայնից սարսափելի են շնաձկների համար:

Ածականը ցույց է տալիս առարկայի հատկանիշ (որպիսություն):     Առարկայի հատկանիշը կարող է համեմատվել այլ առարկաների նույն   հատկանիշի հետ, արտահայտել նրա առավել, պակաս լինելը կամ էլ         գերազանցությունը:
Ածականի համեմատության աստիճանները կազմվում են ավելի, պակաս,           քիչ, նվազ, ամենից բառերով և ամենա-, -ագույն ածանցներով:

Թվական

228. Տրված բառակապակցություններից ամեն մեկի իմաստն արտահայտի՛ր մեկ բառով: Ի՞նչ է ցույց տալիս -սուն ածանցը:

            Երեք տասնյակ-երեսուն,
  չորս տասնյակ-քառասուն,
 հինգ տասնյակ – հիսուն,
 վեց տասնյակ – վաթսուն,
 յոթ տասնյակ- յոթանասուն,       
 ութ տասնյակ – ութսուն
 ինը տասնյակ – իննսուն
ե

229. Զննի՛ր տրված բառաշարքերը և փորձի՛ր պարզել, թե բաղադրյալ թվականներից որո՞նք կից (միասին) գրություն ունեն, և որո՞նք՝ հարադիր (աոանձին):

Ա. Տասնյոթ, քսաներեք, երեսունմեկ, քառասունվեց, հիսունչորս, վաթսունինը,    յոթանասունհինգ, ութսուներկու, իննսունինը:
Բ. Հարյուր մեկ, երկու հարյուր քսանվեց, հինգ հազար վեց հարյուր երեսունյոթ, չորս միլիարդ ինը միլիոն յոթ հարյուր հազար վեց հարյուր յոթանասունյոթ և այլն:

Տասնավորից և միավորից կազմված թվերը գրվում են միասին, իսկ հարյուրյակներով, հազարներով, կազմված թվերը գրվում են առանձին։

230. Տրված թվականները գրի՛ր բառերով:

            65, 48, 107, 93, 6087, 4321, 786

 Քառասունութ, վաթսունհինգ, իննսուներեք, հարյուր յոթ, յոթ հարյուր ութսունվեց, չորս հազար երեք հարյուր , վեց հազար ութսունյոթ