Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

Մաթեմ

1) Գտե՛ք ամենափոքր հնգանիշ թվի և ամենամեծ եռանիշ թվի տարբերությունը։

10,000-999=9001

Պատ. 9001:

2) Քանի՞ անգամ է միլիարդների դասի ամենափոքր կարգի

միավորը մեծ միլիոնների դասի ամենափոքր կարգի միավորից։

Պատ. 1000

Իսկ քանի՞ անգամ է միլիոնների դասի ամենամեծ կարգի

միավորը մեծ հազարների դասի ամենամեծ կարգի միավորի 

Պատ. 100

3) 50 թիվը նախ մեծացրել են 25 %-ով, ապա ստացված թիվը փոքրացրելեն 20 %-ով։ Ինչպիսի՞ թիվ է ստացվել` 50-ից մե՞ծ, թե՞ փոքր։

Հավասար

4) AB հատվածի երկարությունը 14 սմ է։ Նրա վրա նշված է այնպիսի

M կետ, որ AM = 9 սմ, և այնպիսի K կետ, որ BK  = 3 սմ։ Գտե՛ք MK հատվածի երկարությունը։

Լուծում

9սմ+3սմ=12 սմ 

14սմ-12սմ=2 սմ 

Լրացուցիչ(տանը)

5) Քանի՞ անգամ է յուրաքանչյուր հաջորդ դասի ամենամեծ կարգի

միավորը մեծ նախորդ դասի ամենափոքր կարգի միավորից։

10 անգամ:

6) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) (x + 324) + 18 = 555

x= 213

դ) (x – 90) – 617 = 1000

x=1707

բ) (x + 10) – 56 = 344

x=390

ե) 136 + (x – 26) = 839,

x=729

գ) (x – 83) + 215 = 940

x= 808

զ) 405 + (x + 394) = 2505։

x=1706

7) Գրե՛ք երկու կանոնավոր և երեք անկանոն կոտորակներ, որոնցից

յուրաքանչյուրի համարիչի և հայտարարի գումարը հավասար է 18‐ի։

9\9, 10\8

8) Հետևյալ թվերը դասավորե՛ք աճման կարգով.

20-ի 7 %-ը, 15-ի 8 %-ը, 90-ի 3 %-ը, 100-ի 5 %-ը։

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

Դաս 13

Առաջադրանքներ(դասարանում)1) Ինչի՞ է հավասար 1,73 , 2,563 , 0,82 , 11,729 , 1,6 , 529,1 , 837,2, 61,9, 0,01 թվերից ամենամեծի և ամենափոքրի գումարը։
837+0.01=837.01

2) Խորանարդի բոլոր կողերի երկարությունների գումարը 132 սմ է։ Գտե՛ք նրա ծավալը։132:4=33
33*33*33=35937

3) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) 8x + 3 = 14,
x=14-3:8
x=1.375
դ) 3x – 57 = 88,
x=88+57:3
x=48.5
է) 6 = 11 – x,
x=5
բ) 3x + 7 = 10,
x=10-7*3
x=1
ե) 6 + 7x = 16
x=16-6:7
x=0.4
ը) 18 = 9x – 13:
x=18+13:9
x=3.4
գ) 5x – 10 = 2
x=10+2:5
x=2.4
զ) 4x = 48,:
x=48:4
x=12

4) Քանի՞ օր է 3 միլիոն ժամը։
3000000:24=125000

Լրացուցիչ(տանը)

5) Կատարե՛ք գործողությունները.

ա) (283 ⋅ 63 + 26650 ։ 13) ⋅ 4 – 182,
283*63=17829
26650:13=2050
17829+2050=19879
4*19879=79516
79516-182=79334

բ) (20808 ։ 18 – 89112 ։ 1128) ⋅ 5,
20808:18=1156
89112:1128=79
79*5=395

6) Քանի՞ ժամ է միլիոն շաբաթը։
7*24=168
1000000*168=168000000

7) Արտահայտե՛ք՝

ա) գրամներով. 10 կգ 20 գ=1020, 16 տ 5 ց 30 կգ 8 գ=165308.

բ) քառակուսի մետրերով. 150 կմ=150000, 10 կմ=10000 30 մ=30։

8) Ասում են, որ այն հարցին, թե ինքը քանի աշակերտ ունի, մեծ

փիլիսոփա և մաթեմատիկոս Պյութագորասը պատասխանել է.

«Իմ աշակերտների կեսն ուսումնասիրում է մաթեմատիկան, մեկ

քառորդը՝ բնությունը, մեկ յոթերորդը ժամանակն անցկացնում է

լուռ խորհրդածությունների մեջ, իսկ մնացած մասը 3 օրիորդներ են»։

Քանի՞ աշակերտ ուներ Պյութագորասը։

1/2+1/4+1/7+3=x
x=25/28
1-25/28=3/28
x=3:3/28
x=28 (Աշակերտ)

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ, Uncategorized

MATH 17/04/2023

 Տասնորդական կոտորակների համեմատումն ըստ նրանց դիրքային գրառման

Տեսական նյութ

Եթե դրական տասնորդական կոտորակների դիրքային գրառումներում ստորակետից հետո եղած թվանշանների քանակները հավասար են, ապա դրանք համեմատում են ըստ հետևյալ կանոնի.

Անտեսելով կոտորակների գրառումներում եղած ստորակետերը՝

պետք է համեմատել ստացված բնական թվերը։ Ավելի մեծ է այն կոտորակը, որին համապատասխանող բնական թիվն ավելի մեծ է։

Եթե տասնորդական կոտորակների գրառումներում ստորակետից

հետո եղած թվանշանների քանակներն իրար հավասար չեն, ապա

կոտորակներից մեկին 0‐ներ կցագրելով՝ կարող ենք հավասարեցնել

այդ քանակները։ Դա հնարավորություն է տալիս կիրառելու կոտորակների համեմատման վերոհիշյալ կանոնը։

Այսպիսով` տասնորդական կոտորակների համեմատումը հանգեցվում

է բնական թվերի համեմատմանը։

Նկատի ունենալով, որ բնական թվերի համեմատման ժամանակ մենք համեմատում ենք նախ թվերի մեծ կարգերը, որոնք համապատասխանում են տասնորդական կոտորակների ամբողջ մասերին՝ կարելի է տալ դրական տասնորդական կոտորակների համեմատման կանոնի պարզեցված տարբերակը.

1) Տարբեր ամբողջ մասեր ունեցող երկու տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է այն կոտորակը, որի ամբողջ մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

                5,237 > 4,999 , քանի որ 5 > 4 ։

2) Հավասար ամբողջ մասեր ունեցող երկու տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է այն կոտորակը, որի կոտորակային

մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

                26,327 > 26,016:

Այժմ դիտարկենք այն դեպքը, երբ համեմատվում են երկու բացասական տասնորդական կոտորակներ։

Երկու բացասական տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է

այն կոտորակը, որի բացարձակ արժեքն ավելի փոքր է։

Իսկ եթե համեմատվող կոտորակներն ունեն տարբեր նշաններ,

ապա դրական տասնորդական կոտորակը միշտ մեծ է բացասական տասնորդական կոտորակից։

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Համեմատե՛ք կոտորակները.

ա) 3,853 >2,64 , դ) 15,899 >14,9 , ե) 78832,91 >78732,91 ,

բ) 72,93 < 73,851 , գ) 0,382< 0,450, զ) 663,0001 < 663,0002 ։

2) Ո՞ր բնական թվերն են գտնվում հետևյալ տասնորդական

կոտորակների միջև.

ա) 5,68 <6< 6,7 , գ) 7,2<8< 8,2 , ե) 2,833 <3< 4,11 ,

բ) 2,001 <3< 3,5 , դ) 1,5 <2<3,5 , զ) 7,1 <8< 10,2 ։

3) Աստղանիշի փոխարեն տեղադրե՛ք համապատասխան թվանշանը,որպեսզի ստացված անհավասարությունը ճիշտ լինի.

ա) 2,547 > 2,537 , գ) 10,85 < 10,95 ,

բ) 5,568 > 4,568 , դ) 885,622< 885,633 ։

 2,547 > 2,537

4) Կոորդինատային առանցքի վրա երկու թվերից ո՞րն է ավելի աջ տեղադրված.

ա) 6,37-ը, թե՞ 6,375-ը, դ) 783,5-ը, թե՞ 783,6-ը,

բ) 0,893-ը, թե՞ 0,8-ը, ե) –31,72-ը, թե՞ 18,6-ը,

գ) 293,4-ը, թե՞ 294,3-ը, զ) –11,25-ը, թե՞ –11,257-ը:

6,370 <  6,375

Լրացուցիչ(տանը)

5) Համեմատե՛ք կոտորակները.

ա) –6,73 > –6,81, գ) –11,2 > –11,21, ե) –0,38 > –1,001,

բ) –0,432 > –1,431, դ) –3,756 < –3,706, զ) –5,555 <–4,999։

6) Աստղանիշի փոխարեն տեղադրե՛ք > կամ < նշանը, որպեսզի

ստացված անհավասարությունը ճիշտ լինի.

ա) 7,21 > 7,2 , բ) 99,2 > 98,9 , գ) 55,3 < 56,4 , դ) 3,285 > 3,185 ։

7) Կոտորակները դասավորե՛ք աճման կարգով.

60,325 , 11,2 , 28,43 , 60,32 , 11,56 , 3291,83 , 5,6։
5,6, 11,2, 11,56, 60,32, 60,325

8) Գրե՛ք հինգ այնպիսի տասնորդական կոտորակներ, որոնցից

յուրաքանչյուրը մեծ լինի 2,4-ից և փոքր լինի 2,5-ից։
2,41
2,42
2,43
2,44
2.48
2,49
2,

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

mATH

1) Հետևյալ թվերից յուրաքանչյուրը մեծացրե՛ք 10 անգամ.

ա) 7,02

բ) 83,204

գ) 20

դ) 0,008։

70,2
832,04
200
00,08

2) Գրե՛ք ստորակետից հետո հինգ թվանշան ունեցող տասնորդական կոտորակ, որը հավասար է 103,2 կոտորակին։

103,20000

3) Գնել են կոնֆետի 12 մեծ և փոքր տուփեր։ Մեծ տուփի կոնֆետների զանգվածը 800 գ է, իսկ փոքրինը՝ 500 գ։ Կոնֆետների ընդհանուր զանգվածը 6 կգ 900 գ է։ Քանի՞ մեծ և քանի՞ փոքր տուփ կոնֆետ են գնել։

3 մեծ և 9 փոքր

4) Հետևյալ թվերից յուրաքանչյուրը փոքրացրե՛ք 100 անգամ.

ա) 32,11
բ) 0,005
գ) 2,32
դ) 1534,1։

0,3211
0,00005
00,232
15,341

5) Խանութ են բերել 2 տ կաղամբ և 800 կգ վարունգ։ Առաջին օրը վաճառել են կաղամբի 40 %-ը և վարունգի 20 %-ը։ Ո՞ր բանջարեղենից են ավելի շատ վաճառել և քանի՞ անգամ շատ։

Կաղամբը 5 անգամ շատ է վարունգից։

6) Գտե՛ք օրինաչափությունը և գրե՛ք բաց թողնված թիվը։

6-8-12-20-36-68

7) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) 2
բ) 1
գ) 2
դ) 3

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

MATH

1) Կատարե՛ք բազմապատկում.

ա) 65,103 ⋅ 10,= 651,03              գ) 7,393 ⋅ 10000 =73993,           ե) –59,32 ⋅ 10 593,

բ) 0,329 ⋅ 1000 = 329,              դ) 0,999 ⋅ 100= 99,9               զ) –0,00018 ⋅ 100։=0,18

2) Ճի՞շտ է, որ`

ա) 75,30 = 75,3, այո          գ) 96 = 96,0, այո              ե) 40,3 = 40,300,այո

բ) 1,64 = 1,6400, այո        դ) 10,08 = 10,8,  ոչ        զ) 17 = 170: ոչ

3) Կատարե՛ք բաժանում.

ա) 35,707 ։ 10=3,5707        դ) 2 ։ 10=,3 02               է) –300 ։ 10000,03

բ) 0,98 ։ 100, 3,98             ե) 673,1 ։ 1000, 3,6731     ը) –0,06 ։ 10,006

գ) 1,765 ։ 1000,  3,765        զ) 829 ։ 100,8,29            թ) 12,25 ։ 100։2335

4) Գործվածքի 1 մետրն արժե 8,5 հազար դրամ: Ի՞նչ կարժենա այդ գործվածքի 10 մետրը:

8,5 * 10 = 85000 85 հազար

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ, Uncategorized

Կրկնենք անցածը

///Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Լուծե՛ք հավասարումը
բ) 3x = 4, 
X=4/3
գ) 4x = 20   
դ) 8x = 7
։x=7/8

2) Մարդու քայլի երկարությունը 3/4մ է։ Որքա՞ն է այն ճանապարհի

երկարությունը, որն անցնելու համար նա պիտի անի միլիոն քայլ։

3/4մ=75սմ

1000000×75=75000000sm=750sm

3) Ուղղանկյունանիստի կողերի երկարություններն են՝ 2 սմ, 13սմ և 6 սմ։ Գտե՛ք նրա ծավալը։
2x13x6=156sm
4) Գծագրում, որի մասշտաբը 3 ։ 5 է, հատվածի երկարությունը 6 սմ է։ Ի՞նչ երկարություն կունենա այդ հատվածը այն գծագրում, որի մասշտաբը 7 ։ 2 է

Posted in Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

mATH

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) x – 832 = 174, 
X=1006

բ) 1405 – x = 108, 

X=1297

գ) x + 818 = 896,
x=78

դ) x – 303 = 27, 

X=330

ե) 84 + x = 124, 
X=40

զ) 2003 + x = 4561։

X=2558

2) Հավասարման արմա՞տն է արդյոք 3 թիվը.

ա) x – 3 = 0, 

X=3

բ) x – 5 = 0, 
x=5

գ) 7 – x = 0,
x=7

դ) 3 – x = 0,
x=3 

ե) 2 ⋅ x = 6
x=3 

զ) x = 6 – x:
x=3

3) Կազմե՛ք հավասարում և լուծե՛ք այն.

ա) x թվին գումարել են 4 և ստացել են 19:

X+4=19

x=15

բ) x թվից հանել են 10 և ստացել են 7:

X-10=7

X=17

գ) 35-ից հանել են x թիվը և ստացել են 5:

35-x=5

X=30

դ) 11-ին գումարել են x թիվը և ստացել են 25:

11+x=25

X=14

4) Բավարարո՞ւմ է արդյոք 2 թիվը տրված անհավասարմանը.

ա) x < 3, 
Այո

բ) x > 4, 
ոչ

գ) 5x > 0,
այո

դ) 2x < 3 :
ոչ

Լրացուցիչ(տանը)

5) Լուծե՛ք հավասարումը.

ա) 2 ⋅ (x + 3) = 6 – x, 

     X = 0

բ) 7 ⋅ (3 – x) + 4 ⋅ (x + 2) = 8, 

21- 7x+4x+8=8

21-3x=0

3x=21

x=7

գ) 3 ⋅ (4 – x) = 2x + 1,

      X = -11/-5

դ) 5 ⋅ (x – 9) + 6 ⋅ (2 – x) = 1:

5x-45+ 12-6x=1

-1x=-11+45=34

X=-34

6) Գտե՛ք անհավասարման լուծումը.

ա) 2 < x < 8, 
x=4

բ) 0 < x < 10,
x=5 

գ) –7 < x < 12,
x=1

դ) –2 < x < 3:
x=1

Posted in Հաշվետվություն, Մաթեմատիկա 6, Առաջադրանքներ

Ամփոփում Մաթեմ

Նախագիծ 5-ի ամփոփում

1) Համեմատե՛ք հետևյալ ռացիոնալ թվերը.

ա) -35/6 <33/4,

բ) +83/10 < +84/9:

2) Կատարե՛ք գործողությունները.

(-101 28/25) — (-60 3/10)=-161 143/5

3) Ուղղանկյունանիստի չափումներն են՝ 5 սմ, 6 սմ, 4 սմ։ Գտե՛ք նրա

մակերույթի մակերեսը։
S1=2x(5×6+5×4+6×4)=74×2=148

4) Որոշե՛ք ուղղանկյունանիստի ծավալը, եթե նրա չափումներն են՝3 1/2սմ, 4 1/3սմ, 5 1/4սմ։
S=2(7/2 x 13/3 + 7/2 x 21/4 + 13/3 x 21/4)=91/6 + 147/8 +273/12 = 1022/52