Category: Uncategorized

Ո՞ր դարձվածքի դիմաց գրվածը նրա իմաստի ճիշտ բացատրությունը չէ․

գլուխ խոնարհել- հնազանդվել, ենթարկվել

բախտ վիճակվել-հաջողություն ունենալ, լավ բանի հանդիպել

դպրոց անցնել- կենսափորձ՝ հմտություն ձեռք բերել

տեղի տալ- առիթ տալ, պատրվակ հանդիսանալ

1.Կետերի փոխարեն տեղադրիր համապատասխան տառը:
2. Ընդգծիր դերանունները:

1.Ամառային սիրուն երեկո էր, և արեգակն արդեն թեքվում էր դեպի իր մուտքը: Մի փոքր տոթ օդին խառնվել էր մեղմ հովիկը, և զբոսնելը հաճելի էր դարձել: Հանգստյան օր էր, ծովափին շատ մարդիկ կային: Բոլորն անհանգիստ էին, և հայացքներն ուղղել էին ծովում ինչ-որ կետի: Ոչ ոք չէր ուզում բան ասել, և չէր էլ ուզում լսել ինչ- որ բան: Միայն բարերախոսն էր անտարբեր ընդհանուր հուզմունքին և բարեխղճորեն իր գործն էր անում. զբաղեցնում էր հանգստացող հասարակությանը: Հաղորդավարը միապաղաղ ձայնով ինչ-որ բան էր կարդում և այդ ձայնը մատնում էր ձանձրույթն ու հոգնածությունը: Մակույկավարների տնակում անվերջ զնգում էր հեռախոսը, և ոչ մեկը չէր մոտենում, որ խոսեր կամ գոնե անջատեր այն:

2..Ո՞ր տառը նույն ձևով կմիանա բուն, սար, թուր, հուն, վար, բաց, կամ, պատ բառերին և կկազմի նոր բառեր:
 Ն, կ, ր, յ:

3.Տրված բառերի առաջին տառերը փոխելով ստացիր նոր բառեր:

Սնունդ-ծնունդ

Դանակ-բանակ

Պարտեզ-քարտեզ

Բերք-վերք

Զատիկ-տատիկ

Բառարան-վառարան

Բնակ-տնակ

Կատակ-հատակ

Բյուր-հյուր

Ձագ-սագ

Մանր-սանր

Մարագ-կարագ

Դարձ-բարձ

Ավագ-նվագ

Թախտ-բախտ

Կառք-փառք

Հարթ-զարթ

Լրագիր-գրագիր

Հերթ-մերթ

Լույս-հույս

Ձյութ-հյութ

Ճեղք-մեղք

Շռայլ-մռայլ

Նյարդ-լյարդ

Նուրբ-սուրբ

Թափոր-դափոր

Մահակ-պահակ

Ջութակ-թութակ

Լրացնել  բաց թողնված տառերը՝ ն կամ մ:
Մանվելն ու Սամվելը մանկության ընկերներ են: Իրարից միշտ անբաժան են եղել: Դեռ  փոքր էին, երբ վերցնում էին զամբյուղները դամբուլ բերելու, խաղում գետեզրի շամբուտում, մայրիկների համար սարի սմբուլ, սուսամբար բերում: Ապրում էին գյուղական ամպաճույճ կենցաղով ու երջանիկ էին:  Պատանեկության անբասիր անուրջներն անավարտ մնացին, սկսվեց պատերազմը: Ամբարիշտ ֆաշիստները հարձակվեցին, ռմբակոծեցին, հրդեհեցին: Անբարտավան հրոսակներին հակահարված տալու և հայրենիքի պատիվն անկեղծ պահելու համար տղաները մեկնեցին ռազմաճակատ: Հոծ ամբոխ էր հավաքվել կայարանում: Հրաժեշտի ամպագոռգոռ խոսքեր չասվեցին: Ժողովուրդն անբարբառ տխուր-տրտում, ճա-փա գցեց իր բազում զավակներին: Մանվելն ու Սամվելը ծառայում էին նույն վաշտում: Մեկը բանբեր էր մյուսը` կապավոր: Անվերապահորեն վստահ էին, որ անպայման կհաղթեն: Այդպես էլ եղավ: Երկուսն էլ պարգևներով տուն վերադարձան: Այժմ էլ ապրում են իրենց գյուղում:  ունեն բարի համբավ, սիրված են բոլորից:  Գյուղը  սակավաջուր էր: Ընկերներն ա-բարձիչներ բերեցին, անբարտակ կառուցեցին: Գյուղը անբավ բերք ստացավ, ամբարները լցվեցին: Մեծ բարեկամությունից բոլորն են օգտվում:

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Ճիշտ կարդա այս բառերը.

Զքեզ, առիւծ, կորիւն, կարողութիւն, յուրախութիւն, յատեանն, գայ, աղուէս, նախատեաց, անարգեաց:

2. Այս բառերն ու բառակապակցություններն աշխարհաբար դարձրու.

կենդանիքն-կենդանիներ, ծնաւ- ծնեվ, ժողովեցան- հավաքվեցին, նախատեաց- նախատեց, անարգեաց- անարգեց, բարձր ձայնիւ- բարձր ձայնով, ոչ աղուէս քան զքեզ+ ոչ քեզ նման աղվես:

3. Գրաբար դարձրու առակի համառոտ փոխադրությունը.

Առյուծը մի կորյուն ծնեց, և աղվեսը նախատեց նրան (զնա), որ մի՛ կորյուն է ծնում և ոչբազում: Իսկ առյուծը պատասխանեց.

— Մի կորիւն եմ ծնում, բայց առիւծ:

Ի՞նչ է ցույց տալիս առակը:

4. Ի՞նչ է ցույց տալիս առակը:

5. Նույն բովանդակությամբ մի պատմություն գրիր, որի հերոսները մարդիկ են:

1.  Վանի թագավորության զորքը ինչքա՞ն էր և ի՞նչ զորատեսակներից էր կազմված։
   Բանակը կազմված էր հեծելազորից,հետևակներից և մարտակառքերից։Տերության ամենամեծ ընդարձականման տարիներին
2.  Ի՞նչ փաստաթուղթ էր «Զորանամակը»։
   Արտաշիսյանների և Արշակունիների ժամանակաշրջանի զինուժի մասին պատկերացում է տալիս «Զորանամակը»։Դրանում նշված է , թե պատերազմի ժամանակ որ իշխանն ինչքան զորքը պետք է բերի մարտադաշտ
3. Ի՞նչ ճյուղերից էր բաղկացած Հին Հայաստանի գյուղատնտեսությունը։
   Գյուղատնտեսությունը բաղկացածեր երկու հիմնական ճյուղից՝ հողագործությունից և անասնապահությունից
4. Թվարկե՛ք այն արհեստները, որոնցով զբաղվում էին հայերը։
5. Ի՞նչ նշանակություն ուներ ներքին ու արտաքին առևտուրը Հին Հայաստանում։
6.  Ի՞նչ նշանավոր քաղաքներ գիտեք։ 

1. Արշակունիների իշխանությունը ու՞մ օրոք դարձավ ժառանգական, գրե՛ք դրա նշանակությունը։
   Վաղարշ II-ի ժամանականերից (185-198թթ․)Արշակունիների արքայատոհմի գահակալակութունը Հայաստանում դարձավ ժառանգական ։Այսինքն՝ թագը հորից անցնում էր ավագ որդուն։
2. Ներկայացնել 226 թ․ գահի համար պայքարը Պարթևստանում/ Պարսկաստանում։
   Պարթևստանում գահակալական կռիվներից թուլացած պարթև Արշակունիները չկարողացան դիմադրել Սասնյաններին։226թ․Սասանյան Արտաշիրը գրավում է երկրի գահը։Այդ ժամանակվանից մեր հարևան երկիրը հայտնի է Պարսկաստան անունով։
3. Ովքե՞ր էին Տրդատ արքայազնը և Գրիգոր Պարթևը։
4. Պարսից մոգերը ի՞նչ քաղաքականություն էին իրականացնում Մեծ Հայքում։

 Տասնորդական կոտորակների համեմատումն ըստ նրանց դիրքային գրառման

Տեսական նյութ

Եթե դրական տասնորդական կոտորակների դիրքային գրառումներում ստորակետից հետո եղած թվանշանների քանակները հավասար են, ապա դրանք համեմատում են ըստ հետևյալ կանոնի.

Անտեսելով կոտորակների գրառումներում եղած ստորակետերը՝

պետք է համեմատել ստացված բնական թվերը։ Ավելի մեծ է այն կոտորակը, որին համապատասխանող բնական թիվն ավելի մեծ է։

Եթե տասնորդական կոտորակների գրառումներում ստորակետից

հետո եղած թվանշանների քանակներն իրար հավասար չեն, ապա

կոտորակներից մեկին 0‐ներ կցագրելով՝ կարող ենք հավասարեցնել

այդ քանակները։ Դա հնարավորություն է տալիս կիրառելու կոտորակների համեմատման վերոհիշյալ կանոնը։

Այսպիսով` տասնորդական կոտորակների համեմատումը հանգեցվում

է բնական թվերի համեմատմանը։

Նկատի ունենալով, որ բնական թվերի համեմատման ժամանակ մենք համեմատում ենք նախ թվերի մեծ կարգերը, որոնք համապատասխանում են տասնորդական կոտորակների ամբողջ մասերին՝ կարելի է տալ դրական տասնորդական կոտորակների համեմատման կանոնի պարզեցված տարբերակը.

1) Տարբեր ամբողջ մասեր ունեցող երկու տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է այն կոտորակը, որի ամբողջ մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

                5,237 > 4,999 , քանի որ 5 > 4 ։

2) Հավասար ամբողջ մասեր ունեցող երկու տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է այն կոտորակը, որի կոտորակային

մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

                26,327 > 26,016:

Այժմ դիտարկենք այն դեպքը, երբ համեմատվում են երկու բացասական տասնորդական կոտորակներ։

Երկու բացասական տասնորդական կոտորակներից ավելի մեծ է

այն կոտորակը, որի բացարձակ արժեքն ավելի փոքր է։

Իսկ եթե համեմատվող կոտորակներն ունեն տարբեր նշաններ,

ապա դրական տասնորդական կոտորակը միշտ մեծ է բացասական տասնորդական կոտորակից։

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Համեմատե՛ք կոտորակները.

ա) 3,853 >2,64 , դ) 15,899 >14,9 , ե) 78832,91 >78732,91 ,

բ) 72,93 < 73,851 , գ) 0,382< 0,450, զ) 663,0001 < 663,0002 ։

2) Ո՞ր բնական թվերն են գտնվում հետևյալ տասնորդական

կոտորակների միջև.

ա) 5,68 <6< 6,7 , գ) 7,2<8< 8,2 , ե) 2,833 <3< 4,11 ,

բ) 2,001 <3< 3,5 , դ) 1,5 <2<3,5 , զ) 7,1 <8< 10,2 ։

3) Աստղանիշի փոխարեն տեղադրե՛ք համապատասխան թվանշանը,որպեսզի ստացված անհավասարությունը ճիշտ լինի.

ա) 2,547 > 2,537 , գ) 10,85 < 10,95 ,

բ) 5,568 > 4,568 , դ) 885,622< 885,633 ։

 2,547 > 2,537

4) Կոորդինատային առանցքի վրա երկու թվերից ո՞րն է ավելի աջ տեղադրված.

ա) 6,37-ը, թե՞ 6,375-ը, դ) 783,5-ը, թե՞ 783,6-ը,

բ) 0,893-ը, թե՞ 0,8-ը, ե) –31,72-ը, թե՞ 18,6-ը,

գ) 293,4-ը, թե՞ 294,3-ը, զ) –11,25-ը, թե՞ –11,257-ը:

6,370 <  6,375

Լրացուցիչ(տանը)

5) Համեմատե՛ք կոտորակները.

ա) –6,73 > –6,81, գ) –11,2 > –11,21, ե) –0,38 > –1,001,

բ) –0,432 > –1,431, դ) –3,756 < –3,706, զ) –5,555 <–4,999։

6) Աստղանիշի փոխարեն տեղադրե՛ք > կամ < նշանը, որպեսզի

ստացված անհավասարությունը ճիշտ լինի.

ա) 7,21 > 7,2 , բ) 99,2 > 98,9 , գ) 55,3 < 56,4 , դ) 3,285 > 3,185 ։

7) Կոտորակները դասավորե՛ք աճման կարգով.

60,325 , 11,2 , 28,43 , 60,32 , 11,56 , 3291,83 , 5,6։
5,6, 11,2, 11,56, 60,32, 60,325

8) Գրե՛ք հինգ այնպիսի տասնորդական կոտորակներ, որոնցից

յուրաքանչյուրը մեծ լինի 2,4-ից և փոքր լինի 2,5-ից։
2,41
2,42
2,43
2,44
2.48
2,49
2,

1․ Հայոց ո՞ր թագավորի օրոք Քրիստոնեությունը սկսվեց տարածվել Հայաստանում։

Ագբարը նամակով խնդրեց, որ Հիոսուս Քրիստողը գա Եդեսիա և բուժի իրեն։Եդեսիա է գալիս Քրիստոսի աշակերտներից Թադեոսն առաքյալը։Նաքարոզում է Ավետարանը և բուժում Աբգարին։Քրիստոսի տասներկու աշակերտներից Թադեոս ու Բարդուղիմեոս առաքյալները Հայաստանում հանդիպում են Արտաշատի մոտ ՝Օթեաց խաչ վայրում ։Նրանց քարոզչությամբ Հիմնվում է Հայ առաքելական եղեկեցին։

2․ Ի՞նչ քաղաքականություն էր վարում Վաղարշ 1-ին Արշակունին Մեծ հայքի նկատմամբ։
Պարթևստանի թագավոր Վաղարշ 1 Արշակունին (51-80թթ․)Հռոմեական կայսրության դեմ
որոշում է ստեղծել դաշինք։Նա մտադիր էր իր եղբայրներից մեկին ՝Տրդատին, Տրդատին, դարձնել Հայաստանի արքա , իսկ մյուսին ՝Բակուրին՝ Ատրպատականի թագավոր։52թ․ Վաղարշը և Տրդատ պարթևական զորքով մտնում են Հայաստան։Հռադամիզդը ,փախչում է Վիրք։Սակայն ցրտաշունչ ձմռան և հիվանդությունների պատճառով պարթևական զորքը հեռանում է երկրից։

3․ Ներկայացրե՛ք հայ-պարթևական դաշինքը և Հռանդեայի ճակատամարտը;

62 թվականի գարնանը հայ-պարթևական և հռոմեական ուժերի միջև տեղի էր ունեցել Հռանդեայի ճակատամարտը։ Հռոմեացիները պարտություն էին կրել։ Հռոմեացիները կորցրել էին իրենց հեղինակությունը, և Հռանդեայի խաղաղության պայմանագրի կնքումը 64 թվականին առաջարկեցին, որ լինի Հռանդեայում՝ ի նշան նրա, որ ամեն ինչ վերականգնվել է։ Նույն ժամանակ պետք է նաև թագադրվեր Տրդատ I-ը, և Ներոնը հայտնել էր, որ նրան Հայաստանի արքա կճանաչի միայն այն դեպքում, երբ ամեն ինչ կատարվի Հռանդեայում։ Բայց նշեմ նաև, որ Տրդատն ու Վաղարշը չեն պնդել, որ պայմանագիրը կնքվի Հռանդեայում։ Դա, ինչպես արդեն նշեցի, Ներոնը հայտնել է Վաղարշ I-ին, նա էլ իր հերթին առաջարկը փոխանցել է Տրդատ I-ին։

Արդյունքում ստացվեց այնպես, որ Տրդատը մեկնեց Հռանդեա, և այնտեղ թագը հանեց և դրեց Ներոնի արձանի վրա՝ ասելով, որ թագը հենց նրանից էլ կստանա Հռոմում։ 66 թվականին արդեն Տրդատը հասնում է Հռոմ և թագադրվում այնտեղ։ Հռոմը հոգում է Տրդատի՝ դեպի Հռոմ ուղևորության բոլոր ծախսերը, վերջում էլ Ներոնը Մեծ Հայքին տրամադրում է մեծ միջոցներ՝ Կորբուլոնի՝ Արտաշատին հասցրած վնասը փոխհատուցելու նպատակով։

Տրդատ I-ը իր գահակալման շրջանում առաջին հերթին վերականգնում է Արտաշատը և, կառուցելով Արեգ-Միհրի տաճարը, ամրացնում է Գառնու տաճարը՝ կառուցելով բերդ։ Նաև զբաղվում է տնտեսական բարեփոխումներով։ Ամեն ինչ կայուն ու լավ էր ընթանում, մինչև որ 72 թվականին ալանները ներխուժեցին Հայաստան։ Տրդատի կառավարման շրջանը շարունակվեց ալանների դեմ պարբերաբար ռազմական գործողություններ իրականացնելով։ 75 թվականին ալանները գրեթե գերի վերցրեցին Տրդատին, բայց նա կարողացավ դուրս պրծնել։

4․ Ինչպե՞ս Տրդատ 1-ինը բազմեց հայոց գահին։

62 թվականի գարնանը հայ-պարթևական և հռոմեական ուժերի միջև տեղի էր ունեցել Հռանդեայի ճակատամարտը։ Հռոմեացիները պարտություն էին կրել։ Հռոմեացիները կորցրել էին իրենց հեղինակությունը, և Հռանդեայի խաղաղության պայմանագրի կնքումը 64 թվականին առաջարկեցին, որ լինի Հռանդեայում՝ ի նշան նրա, որ ամեն ինչ վերականգնվել է։ Նույն ժամանակ պետք է նաև թագադրվեր Տրդատ I-ը, և Ներոնը հայտնել էր, որ նրան Հայաստանի արքա կճանաչի միայն այն դեպքում, երբ ամեն ինչ կատարվի Հռանդեայում։ Բայց նշեմ նաև, որ Տրդատն ու Վաղարշը չեն պնդել, որ պայմանագիրը կնքվի Հռանդեայում։ Դա, ինչպես արդեն նշեցի, Ներոնը հայտնել է Վաղարշ I-ին, նա էլ իր հերթին առաջարկը փոխանցել է Տրդատ I-ին։

Արդյունքում ստացվեց այնպես, որ Տրդատը մեկնեց Հռանդեա, և այնտեղ թագը հանեց և դրեց Ներոնի արձանի վրա՝ ասելով, որ թագը հենց նրանից էլ կստանա Հռոմում։ 66 թվականին արդեն Տրդատը հասնում է Հռոմ և թագադրվում այնտեղ։ Հռոմը հոգում է Տրդատի՝ դեպի Հռոմ ուղևորության բոլոր ծախսերը, վերջում էլ Ներոնը Մեծ Հայքին տրամադրում է մեծ միջոցներ՝ Կորբուլոնի՝ Արտաշատին հասցրած վնասը փոխհատուցելու նպատակով։