Category: Uncategorized

Արտաշես Ա Բարեպաշտի միավորիչ գործունեությունը

Արտաշես I-ի բարենորոգումները։ Էջ 81-87։

Տիգրան 2-րդի գահակալումը։

1․ Արտաշես Ա-ն հայկական բանակը քանի՞ զորավարությունների բաժանեց և ո՞ւմ նշանակեց դրանց հրամանատարներ։
Նա հայկական բանակը բաժանեց չորս սահմանակալ զորավարություների՝ըստ աշխարհի չորս կողմերի ։Պետության կարևորագույն պաշտոններում Արտաշես I-ը նշանակեց իր մերձավորներին։Ավագ որդի Արտվազդին նա նշանակեց սպարապետ և արևելյան զորավարության ղեկավար։Արևմտյան զորավարությունը տվեց մյուս որդի Տիրանին,հյուսիսայինը՝Զարեհ անունով որդուն,հարաֆայինը ՝իր դայակ Սմբատ Բագրատունուն։Հազարապետության պաշտոնում նշանակեց արքայորդի Վրույրը, որին պատմահար Մովսես Խորենացին հիշատակում է որպես «այր իմաստուն և բանաստեղծ»

2․ Ի՞նչ գիտեք հողային բարեփոխման մասին։
Հողատերերը բռնազավթում էին համայնակաների հողերը։Գյուղացին այլևս ի վիճակի չէր հարկեր վճարելու և զինվոր տալու պետության,Արտաշես թագավորը արգելեց գյուղացիների հողակտորների զավթումը ։Նա սահմանաբաժան քարեր տեղադրելլ տվեց համայնական և մասնավոր հողերի միջև։Արտաշես I-ի օրոք մեծ զարգացում ապրեց երկրի տնտեսությունը։Մովսես Խորենացու պնորոշմամբ ՝ նրա օրոր Հայոց աշխարհում անմշակ հող չէր մնացել։

3․ Ո՞ւմ խորհրդով և ե՞րբ կառուցվեց Արտաշատ մայրաքաղաքը։
Արտաշատը հիմնադրվեց Ք․ա 185թվականին։Մայրաքաղաքի տեղն ընտրել և թագավորի առաջարկով հատակագիծը կազմել է Կարթագենի նշանավոր զորավար Հաննիբալը։Նա հալածվելով Հռոմից, ժամանակավոր ապաստան էր գտել Հայաստանում։Դրանից ելնելով հռոմեական պատմագրության մեջ Արտաշատը հիշատակվում է որպես Հայկական Կարթագեն։Կառուցվեցին ճող ապարանքներ,տաճարներ,թատրոն․․․Արտաշատը դարձավ ժամանակի խոշորագույն քաղաքներից մեկն աշխարհում։

4․ Հայ ժողովուրդը ինչպե՞ս էր մեծարում Արտաշես թագավորին։
Արտաշես I-ին փառաբանել էն ժողովրդական երգերում։Նրան անվանել են Մեծ,Բարեպաշտ և Աշխարհակալ պատվաննուներով։Նրան են նվիրված Երվանդ և Արտաշես,Արտաշես և Սաթենիկ ,Արտաշես և Արտավազդ ասքերը։Ըստ Խորենացու նրա հուղարկավորության ժամանակ սգում էր ողջ հայ ժողովուրդը։

5․ Ինչու՞ էր Տիգրան Մեծը հայտնվել պատանդության մեջ Պարթևստանում։
Տիգրանը հայտնվել էր Պարթևստանում միայն պատերազմի պատճառով։Երբ Պարթևստանի և Մեծ հայքի պատերազմը վերջացավ հայերի պարտությամբ։Պարթևները հասկանալով որ հայերը վրեժ կլուծեն իրենց ապահովագրելու համար նրանք պահանջում են պատանդ տալ արքայազնին՝Տիգրան մեծին։

6․ Որտե՞ղ գահ բարձրացավ Տիգրան Մեծը և որո՞նք էին նրա առաջին քայլերը։
Երբ Արտավազդը մահացավ և Տիգրանը ետ վերադարձավ Մեծ հայք նա որպես վերադաձի պայաման զիջեց որոշ տարածքներ։Տիգրանը թագադրվեց Աղձնիք նահանգի մինչ այդ անհայտ մի վայրում։

1․ Կետերը փոխարինի՛ր ր կամ ռ տառով (հարկ եղած դեպքում օգտվի՛ր ուղղագրական բառարանից):

Արծիվ, առյուծ, հուրի, մրմուռ, մարմարյա, մռմռոց, փրփրել, բարբառել, առհամարհել, բարձ, պաrկել:

2․Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշներից ամենահարմարը:

Ջուրը շատ պաղ էր, ճիշտ օրվա նման:

Ալեկոծված, ծովը ծեծում էր ափերը:

Ինչո՞ւ ես այդպես, անշարժ նստել՝ փայտ կուլ տվածի նման:

Մարդն այնպես արագ էր քայլում, կարծես կարևոր մի բանից ուշանում էր:

Փոքրիկը մի քիչ ոտքը կախ գցեց, հետո համարձակվեց ու մոտ եկավ: 

Ի վերջո այնպիսի մի տաճար շինեց որ բոլորին զարմացրեց իր արվեստով։

3․ Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի (կարող ես օգտվել բառարանից)։

Շրջել, խորհրդածել, կողոպտել, խենթանալ, արտասվել, մտածել, գողանալ, ցնորվել, մտորևլ, շրջագայել, հափշտակել, մտմտալ, թալանել, խելագարվել, խորհել, հեկեկալ, ցնդել, հեծկլտալ, ողբալ, հիմարանալ, գռփել, թափառել, լալ, գժվել, պտտել:
Շրջել,թափառել,շրջագայել,պտտել
Հեծկլտալ,ողբալ,լալ,հեկեկալ,արտասվել
Գժվել,խելագարվել,ցնդել,հիմարանալ,ցնորվել
խորհրդածել,մտածել,մտմտալ,մտորել,խորհել
Գողանալ,թալանել,կողապտել,գռփել,հափշտակել

4․ Կետերը փոխարինի՛ր փակագծում տրված բառերից մեկով:

Նրա ստեղծած զարդանկարը հնագույն արվեստն է հիշեցնում: (Նկարազարդ, զարդանկար)

Ծննդյան օրը փոքրիկին նկարազարդ մի գիրք նվիրեցին: (Նկարազարդ, զարդանկար)

Հագին նախշազարդ կտորից սովորական զգեստ էր, որ նրան շատ էր սազում: (Զարդանախշ, նախշազարդ)

Տաճարի զարդանախշը արտացոլված է մեր երկրի բնությունը: (Զարդանախշ, նախշազարդ)

Նրա գրամեքենան ամբողջ ցերեկը չխկչխկում էր: (Մեքենագիր, գրամեքենա)

Ինձ մեքենագիր էջեր տվեց ու խնդրեց, որ անպայման կարդամ: (Մեքենագիր, գրամեքենա)

5.Բաղադրյալ բառեր կազմիր այնպե՛ս, որ տրված բառերի առաջին բաղադրիչները լինեն վերջում: Ի՞նչ է փոխվում:

Օրինակ՝

բռնակալ — լիաբուռ:

Գրական-մեքենագիր, շնչասպառ-անշունչ, քնել-անքուն, ջրկիր-կրաջուր, գլխարկ-անգլուխ, խմբավար-անխումբ:

Իմ ամենասիրած գրողը Ուլիլիամ Սարոյանն է,երբ Սարոյանի գիրքն  ես կարդում,այնպիսի զգացում է, կարծես նա իմ կողքին նստած՝ լսում է։Ես արդեն հասցրել եմ վերջացնել  իմ համար ամենագեղեցիկ, գրքերից մեկը դա է՝   «Մայրիկ ես քեզ սիրում եմ»։Այդ գիրքը ինձ սովորեցրեց, ոչ միայն չհանձնվել,  այլ ավելի շատ երազել․․․Նաև կարդացել եմ «Հայրիկ դու խենթ ես»գիրքը այդ գրքից ես չէի ուզում վերջացնել, որովհետև այդ գիրքը շատ լավ ու հետարքրիր արկծներով լի պատմություն էր։ Ես պլանավորում եմ կարդալ «Մարդկության տունը» պատմվածքների ժողովածուն։

• Пожалуйста ответьте на вопросы

1. Знакомы ли вы с деревянной игрушкой – матрёшкой?
   да знаком.
2. Есть ли у вас дома эта игрушка?
   да есть только маленькая..😃
3. Как вы думаете, есть ли польза от данной игрушки? Да,но если родитель будет учить
4. Может ли ребенок, используя матрёшку, научиться считать ? Мне кажется что если ребёнку не меньше 2-3 года то возможно и научиться но и самое главное родитель должен научить произносить эти слова😊.

1. Посмотрите видео:

1. Բացատրի´ր նշված «ձմեռային» դարձվածքների իմաստները.
   Ա) կյանքի ձմեռ-ծերություն
   Բ) անձյուն ձմեռ-անիմաստ իրավիճակ
   Գ) անցյալ ձմռան ձյուն-արժեք,նշանակություն,ազդեցություն չունեցող՝չթողած
   Դ) գլխին ձյուն գալ-դժբախտություն, փորձանք պատահել
2. Այբբենական կարգի հակառակ հաջորդականությամբ թվարկի´ր այս տարի սովորածդ ամենակարևոր բառերը։:
3. Գրի´ր, թե նշված թվականներից յուրաքանչյուրը ո՞ր ստեղծագործությունների վերնագրերում է քեզ հանդիպել:
   Ա) երեք-հրացանակիրները:
   Բ) տասներկու-աթոռ
   Գ) քառասուն-Մուսա լեռան քառասուն օրը
   Դ) հազար-Հազարան բլբուլ
   Բացատրի´ր երեք դարձվածքների իմաստները և գտի´ր ավելորդ արտահայտությունը, որը չունի դարձվածային իմաստ:

• Ա) կարապի երգ —վերջին խոսք
• Բ) ճնճղուկի սիրտ-անսրտություն,
• Գ) հավի խելք-անխելք
• Դ) ծիծեռնակի ձայն-դարձվածք չի

Եթե հնարավոր լիներ, խաղալիքների փոխարեն ի՞նչ բառ-մաղթանքներով կզարդարեիր տոնածառը: Ի՞նչ բառ-մաղթանքով կզարդարեիր տոնածառի գագաթը:

Տոնածառի գագաթը կզրադարեի «Խաղաղություն» բառով, իսկ մյուս ճյուղերը կզարդարեի «ուրախություն»,«Երջանկություն»,«առողջություն՛»և այլ լավ բարեմախթանկներով:

Նշված բառերից տառեր օգտագործելով ու վերադասավորելով՝ հավաքի´ր այլ բառեր:
Եղջերվասահնակ-սահնակ,ջահ,ահ,աջ,ղեկ,նվեր,նավ,ակ,ական,վերջ
ցրտաշունչ-ցուրտ,շունչ , շուն , անուշ , աշուն, նուշ, շատ ,ցան, տուն,
ձյունաճերմակ-ձյուն, ճերմակ, կար, մեկ, նամակ, կամար,
խնդրանք-դար, քար, խանդ, քնար,
քաղցրավենիք-քաղցր, աղավնի, վարք, վերք
տարեմուտ-տարի, ամ, մուր, տեր,

Փոխադրի՛ր արևմտահայերեն հատվածը արևելահայերեն:
Կաղանդ պապա,
Որքան կրնաս, շուտ եկուր,
Ալ չեմ վախնար, ես կը սիրեմ քեզ հիմա․
Դուն մի նայիր իմ բառերուս կցկտուր,
Դէմքիս գոյնին ու քայլերուս դողահար։

Ձմեռ պապի,
Որքան կարող ես շուտ արի,
Էլ չեմ վախենում, ես սիրում եմ քեզ հիմա.
Դու մի նայիր իմ բառերին կցկտուր,
Դեմքիս գույնին ու քայլերիս դողացող:

Բացատրի´ր «մարդ» բառի հոմանիշների ծագումը, իմաստները;
Ա) մահկանացու- մեռնող, մահացող
Բ) ադամորդի-] (հնացած)
Մարդ:
Գ) հողածին –Հողից ծնված, հողից ստեղծված (Ադամի մասին):

9. Պատկերացրո´ւ՝ Ձմեռ պապը քեզ խնդրել է գրել իր ամանորա ուղերձի խոսքը՝ աշխարհի բոլոր մանուկներին ուղղված: ( Գրի´ր այդ ուղերձը՝ օգնիր նրան) ։
   Իմ սիրե՜լի երեխաներ մաղթում եմ ձեզ ամենանբարին , դուք ձեզ լավ ե՞ք պահել այս տարի ,որպեսզի նվերներ ստանաք ։Ես կգամ ձեզ մոտ Ամանորին։